Pastéis de nata – Recept

Pastéis de nata: het is een van de meest bekende lekkernijen uit Portugal. Deze roomtaartjes zijn overal in Portugal te vinden, maar het officiële recept is geheim en al bijna twee eeuwen in handen van een bakkerij in Belém in Lissabon. De custardpasteitjes worden daarom ook wel Pastéis de Belém genoemd. 

Wil je zelf pastéis de nata maken? Ondanks het geheime recept is het mij na een aantal baksessies gelukt om heel erg in de buurt te komen van de echte gebakjes uit Belém. In dit artikel deel ik dat recept en geloof me, het is zeker de moeite waard.

Met dit recept kun je 12 pastéis de nata maken.

Tip: dit pastel de nata recept komt uit De Bakatlas. In dat bakboek vind je nog 150 andere recepten om een culinaire wereldreis in je eigen keuken mee te maken!

Wat is het geheim van een goede pastel de nata?

Zelf vind ik de combinatie van het heerlijke, knapperige deeg en de zachte, romige custardvulling waanzinnig lekker. Maar het geheim van een goede pastel de nata? Hoewel het oorspronkelijke recept natuurlijk geheim is, geef ik je toch 3 van mijn eigen tips om deze lekkernij thuis te maken:

1. Je herkent een typische pastel de nata aan de karakteristieke kleur, die je krijgt door de pasteitjes kort en heet te bakken. In tegenstelling tot alle andere recepten die ik deel, bak ik pastel de nata daarom met hete lucht. Als jouw oven hoger kan dan 250 °C (het liefst zo’n 280 °C), dan raad ik je dat zeker aan. Houd dan wel rekening met een kortere baktijd.
2. Voor het mooiste resultaat bak je de pastéis in speciale vormpjes, maar je kunt ze ook in een cupcakevorm bakken. De speciale vormpjes lopen iets meer taps toe, waardoor de vorm net iets anders is. Daarnaast zijn ze heel dun en geleiden ze de warmte extra goed. Gebruik je andere vormpjes? Zorg dan dat deze tegen de hoge temperatuur kunnen. Sommige vormpjes met een antiaanbaklaag mogen namelijk niet zo heet worden.
3. In dit recept maak ik zelf het deeg voor de taartjes, maar je kunt ook een rol koelvers bladerdeeg gebruiken. Maak het deeg licht vochtig, rol het vanaf de korte zijde op en verwerk verder zoals in het recept staat.

Pastéis de nata bewaren

Een pastel de nata is vers gebakken en nog warm uit de oven het allerlekkerst. Wil je deze lekkernij toch bewaren? Bewaar de pastéis de nata 3-4 dagen in de koelkast, of vries ze voor 2-3 maanden in.

Geef de pastéis de nata voldoende tijd om te ontdooien voordat je ze gaat serveren. Zowel uit de koelkast als de vriezer zijn deze Portugese hapjes het lekkerst als je ze vlak voor het serveren nog 5-10 opwarmt in een voorverwarmde oven op 180 °C. Zo wordt het deeg weer lekker knapperig.

3 tips voor de lekkerste pastéis de nata

1. Je herkent een typische pastel de nata aan de karakteristieke kleur, die je krijgt door de pasteitjes kort en heet te bakken. In tegenstelling tot alle andere recepten die ik deel, bak ik deze pastéis de nata daarom met hete lucht. Als jouw oven hoger kan dan 250 °C (het liefst zo’n 280 °C), dan raad ik je dat zeker aan. Houd dan wel rekening met een kortere baktijd.
2. Voor het mooiste resultaat bak je de pastéis in speciale vormpjes, maar je kunt ze ook in een cupcakevorm bakken. De speciale vormpjes lopen iets meer taps toe, waardoor de vorm net iets anders is. Daarnaast zijn ze heel dun en geleiden ze de warmte extra goed. Gebruik je andere vormpjes? Zorg dan dat deze tegen de hoge temperatuur kunnen. Sommige vormpjes met een antiaanbaklaag mogen namelijk niet zo heet worden.
3. In dit recept maak ik zelf het deeg voor de taartjes, maar je kunt ook een rol koelvers bladerdeeg gebruiken. Maak het deeg licht vochtig, rol het vanaf de korte zijde op en verwerk verder zoals in het recept staat.

Pastel de nata recept – Stap voor stap zelf maken

Maak de vulling en het deeg voor jouw pastel de nata bij voorkeur een dag van tevoren. 

Vulling maken

Snijd voor de vulling de schil van een kwart citroen met een dunschiller en doe deze samen met de melk en het kaneelstokje in een steelpan. Breng de melk aan de kook, haal de pan van het vuur en laat de melk afgedekt met een deksel of plasticfolie een ½ uur staan.

Meng de suiker met de bloem. Zeef de melk en breng die opnieuw aan de kook. Voeg het suikermengsel al roerend toe en laat de melk op laag vuur 1-2 minuten iets indikken. Het mengsel hoeft niet meer te koken. Haal het mengsel van het vuur en laat het afkoelen tot lichaamstemperatuur. Klop de eidooiers door het mengsel en laat het afgedekt met plasticfolie een nacht rusten in de koelkast.

Bladerdeeg maken

Meng voor het bladerdeeg de bloem met het zout in een kom. Snijd de koude boter in blokjes van ongeveer 1×1 centimeter en hussel ze met je vingertoppen door de bloem. Je hoeft niet te kneden. Voeg het water toe en meng alles tot het een geheel is. Je hoeft nog steeds niet te kneden, het is de bedoeling dat de blokjes boter in het deeg heel blijven. Verpak het deeg in plasticfolie en leg het een ½ uur in de koelkast.

Rol het deeg op een bebloemd werkblad uit tot een lap van ongeveer 25×12 centimeter. Omdat er klontjes boter in het deeg zitten, heb je voor het uitrollen iets meer bloem op je werkblad nodig dan je normaal zou gebruiken. Vouw het deeg als een brief in drieën. Draai het deeg een kwartslag en rol het nu in de andere richting uit, tot weer 25×12 centimeter. Vouw ook dit stuk deeg weer in drieën. Verpak het deeg in plasticfolie en laat het minimaal een ½ uur rusten.

Rol het bladerdeeg uit tot een vierkant van ongeveer 22×22 centimeter. Maak het deeg iets vochtig met water en rol het strak op. Verpak het in plasticfolie en laat het nog een ½ uur rusten in de koelkast.

Pastéis de nata bakken

Verwarm de oven voor op 250 °C heteluchtstand. Snijd de rol bladerdeeg in 12 gelijke plakjes. Leg in elk vormpje een plakje bladerdeeg plat op de bodem en druk dit met een natte duim uit, net zo lang tot het hele vormpje bedekt is met een laagje deeg. Vul de vormpjes tot ½ centimeter onder de rand met het melkmengsel. Bak de pastéis de nata 13-17 minuten. Haal ze na het bakken uit de vormpjes en plaats ze op een rooster. Serveer de pastel de nata (lauw)warm of afgekoeld en bestuif ze desgewenst met poedersuiker.

Veelgestelde vragen

Wat is pastel de nata?

Pastel de nata is een karakteristieke Portugese lekkernij, afkomstig uit Lissabon. Het is een populair gebakje van bladerdeeg, gevuld met een custardvulling van eidooiers en room. Het pasteitje van bladerdeeg bak je samen met de vulling af in de oven, wat een knapperig en romig custardtaartje oplevert. Het gebakje betekent letterlijk: pasteitje van room/custard (pastel = pasteitje, nata = room/custard).

Pastéis de nata zijn enkele eeuwen geleden (het is niet helemaal duidelijk wanneer precies) bedacht door de monniken in het Jerónimos klooster in Belém, Lissabon. In 1837 kwam het geheime recept van de monniken in handen van een Portugese bakker, die sindsdien deze populaire gebakjes verkoopt.

Wat is het verschil tussen een pastel de nata en een pastel de Belém?

Pastel de Belém is de officiële, originele versie die alleen wordt gemaakt door Antiga Confeitaria de Belém in Lissabon. Deze gebakjes worden al sinds hun ontstaan volgens een geheim recept gemaakt door deze Portugese bakker.

Alle andere vergelijkbare eier-custardtaartjes die je in Lissabon, de rest van Portugal of ergens anders ziet, noemen we pastéis de nata. Ze zijn gebaseerd op het originele recept, maar meestal niet identiek. Ingrediënten, textuur en smaak kunnen variëren ten opzichte van de originele pastéis de Belém.

De juiste schrijfwijze: pastel of pastéis de nata?

Het is je misschien al opgevallen, dit Portugese hapje wordt zowel pastéis de nata als pastel de nata genoemd. Als je geen Portugees spreekt, kan dit verwarrend lijken maar het is eigenlijk heel simpel. Pastel de nata is enkelvoud (vertaling: pasteitje van room of custard), pastéis de nata is meervoud (vertaling: pasteitjes van room of custard). 

Foto’s: Saskia Lelieveld